ప్రకృతి రక్షణే ఆదివాసీల హక్కుల అంతరార్థం
ప్రపంచవ్యాప్తంగా గిరిజనుల హక్కులను పరిరక్షించే లక్ష్యంతో జరుపుకునే ఈ ప్రత్యేక దినాన... ప్రకృతిలో మమేకమై జీవించే ఆదివాసీల హక్కులను కాపాడుకోవడం అంటే పరోక్షంగా మన భూమిని కాపాడుకోవడమేనని గ్రహిద్దాం.
ఆంధ్రప్రదేశ్‌లోని తూర్పు కనుమలు, దట్టమైన అడవులు మరియు ఏజెన్సీ ప్రాంతాలు గిరిజనుల నివాస స్థావరం గా విలసిల్లుతున్నాయి. రాష్ట్రంలో సుమారు 30కి పైగా షెడ్యూల్డ్ తెగలు తమ ప్రత్యేకతను చాటుకుంటున్నాయి:
చెంచులు
నల్లమల అటవీ ప్రాంతంలో సంచార జీవనం సాగిస్తున్న అత్యంత ప్రాచీన ఆదివాసి తెగ.
కోయలు మరియు కొండ రెడ్లు
గోదావరి మరియు శబరి నదుల పరివాహక ప్రాంతాల్లో నివసించే ప్రముఖ గిరిజన తెగలు.
సవరలు, జాతపులు, గడబలు
అల్లూరి సీతారామరాజు, పార్వతీపురం మన్యం, శ్రీకాకుళం, విజయనగరం జిల్లాల ఏజెన్సీలలో విస్తరించి ఉన్నారు.
-
జీవనోపాధి: తేనె సేకరణ, ఔషధ మొక్కలు, అటవీ ఉత్పత్తుల సేకరణ మరియు కొండ వాలులపై చేసే 'పోడు వ్యవసాయం' వీరి ప్రధాన జీవన విధానం.
-
ప్రకృతి ఆరాధన: చెట్లు, పుట్టలు, నదులు, కొండలను మరియు అడవి దేవతలను దైవంగా భావించి పూజిస్తారు. ప్రకృతికి హాని చేయకుండా అవసరమైన మేరకే వనరులను వినియోగించుకుంటారు.
-
కళలు - సంస్కృతి: అల్లూరి జిల్లాలో ప్రసిద్ధి చెందిన 'ధీంసా నృత్యం' మరియు గోదావరి ప్రాంతపు 'గుస్సాడీ నృత్యం' గిరిజన సాంస్కృతిక వైభవానికి ప్రతీకలు.
-
భూ ఆక్రమణలు: సాంప్రదాయ భూములు చట్టవిరుద్ధంగా అన్యాక్రాంతం కావడం, మైనింగ్ కార్యకలాపాల వల్ల గిరిజనులు స్థానభ్రంశం చెందుతున్నారు.
-
చట్టాల ఆంక్షలు: సంప్రదాయ పోడు వ్యవసాయంపై కఠినమైన ఆంక్షలు ఉండటం, అటవీ ఉత్పత్తులకు సరైన గిట్టుబాటు ధరలు లభించకపోవడం.
-
ఆరోగ్యం మరియు విద్య: మలేరియా, డెంగ్యూ, సికిల్ సెల్ ఎనీమియా వంటి వ్యాధుల బారిన పడటం, నాణ్యమైన వైద్య, విద్యా సదుపాయాలు కొరవడటం.
ఆదివాసీల సాంప్రదాయ జీవన విధానానికి ఎలాంటి ఆటంకం కలగకుండా, వారిని కూడా పూర్తిస్థాయిలో భాగస్వామ్యం చేస్తూ పర్యావరణహితమైన ఎకో పర్యాటక (Eco-Tourism) రంగాలు ప్రోత్సహించాలి.
-
అంతర పంటల సాగు: సహజసిద్ధమైన అడవుల్లో పర్యావరణానికి ఎ ఎలాంటి ముప్పు వాటిల్లకుండా సుస్థిరమైన 'అంతర పంటలను' ప్రోత్సహించాలి.
-
మార్కెటింగ్ వసతులు: గిరిజనులు సేకరించే అటవీ మరియు వ్యవసాయ ఉత్పత్తులకు తగిన మార్కెటింగ్ సౌకర్యాలు, సరైన గిట్టుబాటు ధరలు కల్పించాలి.
-
సమతుల్యత: ఈ చర్యల ద్వారా ప్రకృతిని మరియు అడవులను కంటికి రెప్పలా కాపాడుకుంటూనే, గిరిజనులకు ఆర్థికంగా మెరుగైన జీవన ప్రమాణాలు కల్పించాల్సిన బాధ్యత మన అందరిపై ఉంది.
ప్రకృతి రక్షణే ఆదివాసీల హక్కుల అంతరార్థం
ప్రపంచవ్యాప్తంగా గిరిజనుల హక్కులను పరిరక్షించే లక్ష్యంతో జరుపుకునే ఈ ప్రత్యేక దినాన... ప్రకృతిలో మమేకమై జీవించే ఆదివాసీల హక్కులను కాపాడుకోవడం అంటే పరోక్షంగా మన భూమిని కాపాడుకోవడమేనని గ్రహిద్దాం.
ఆంధ్రప్రదేశ్‌లోని తూర్పు కనుమలు, దట్టమైన అడవులు మరియు ఏజెన్సీ ప్రాంతాలు గిరిజనుల నివాస స్థావరం గా విలసిల్లుతున్నాయి. రాష్ట్రంలో సుమారు 30కి పైగా షెడ్యూల్డ్ తెగలు తమ ప్రత్యేకతను చాటుకుంటున్నాయి:
చెంచులు
నల్లమల అటవీ ప్రాంతంలో సంచార జీవనం సాగిస్తున్న అత్యంత ప్రాచీన ఆదివాసి తెగ.
కోయలు మరియు కొండ రెడ్లు
గోదావరి మరియు శబరి నదుల పరివాహక ప్రాంతాల్లో నివసించే ప్రముఖ గిరిజన తెగలు.
సవరలు, జాతపులు, గడబలు
అల్లూరి సీతారామరాజు, పార్వతీపురం మన్యం, శ్రీకాకుళం, విజయనగరం జిల్లాల ఏజెన్సీలలో విస్తరించి ఉన్నారు.
ఆదివాసీల సాంప్రదాయ జీవన విధానానికి ఎలాంటి ఆటంకం కలగకుండా, వారిని కూడా పూర్తిస్థాయిలో భాగస్వామ్యం చేస్తూ పర్యావరణహితమైన ఎకో పర్యాటక (Eco-Tourism) రంగాలు ప్రోత్సహించాలి.
వాతావరణ మార్పులను ఎదుర్కొనేందుకు ఆదివాసీల సంప్రదాయ జ్ఞానం అత్యంత కీలకం!